Naar de inhoud
De Mahabharataopnieuw verteld

Begrip

vrucht

Wat een daad oplevert, goed of kwaad. 'Hoe de vrucht van goede en kwade daden ontstaat, waar daden vandaan komen en waar ze heen gaan: dat zijn geheimen van de goden', zegt Yudhishthira (hoofdstuk 2). Bij de tirtha's is de vrucht wat de tocht oplevert (hoofdstuk 10). Zie de notities Draupadi's vraag en de vier oorzaken en De tirtha's.

De tirtha's

Een tirtha is een heilige badplaats waar pelgrims naartoe trekken. Als Arjuna weg is, vraagt Yudhishthira aan Narada: 'Wie de aarde rechtsom rondgaat, langs de tirtha's, de heilige badplaatsen waar pelgrims naartoe trekken: welke vrucht krijgt hij daarvoor?' (hoofdstuk 10). Narada antwoordt met wat de rishi Pulastya lang geleden aan Bhishma vertelde, en bij bijna elke plaats komt hetzelfde terug: wie daar baadt en vast, wie water offert aan de voorouders en aan de goden, krijgt de vrucht van een offer, of van duizend koeien die hij weggeeft, of de wereld van Brahma (hoofdstuk 10). Wie er komt, 'raakt zijn kwaad kwijt' (hoofdstuk 10).

De vrucht van de tocht is verdienste. 'Naar de tirtha's gaan levert verdienste op, en het gaat zelfs boven de offers uit', zegt Pulastya, en het is 'iets wat ook een arme kan doen' (hoofdstuk 10). Maar de vrucht komt niet vanzelf: 'Wie zijn handen en zijn voeten en zijn geest in bedwang heeft, wie kennis heeft en ascese en een goede naam, die krijgt de vrucht van de tirtha's' (hoofdstuk 10). 'Wie niet alle tirtha's kan bereiken, moet in gedachten naar ze toe gaan' (hoofdstuk 10). Van sommige plaatsen zegt Pulastya wat wie er sterft te wachten staat: 'Wie er sterft terwijl hij vast, is gelukkig in de werelden van de goden' (hoofdstuk 10).

Men gaat de aarde rechtsom rond, met de rechterzij naar wat men eert. Zo noemt ook de huispriester Dhaumya de tirtha's: eerst het oosten, dan het zuiden, het westen en het noorden (hoofdstuk 11). Daarna trekken de Pandava's met de rishi Lomasha zelf langs de tirtha's, en Lomasha wijst onderweg aan wat er gebeurd is. Alle plaatsen, met hun verhaal en hun vrucht, staan in de lijst van tirtha's. Zie ook heilig, heil en water offeren.

…n Karna de bloemen, het boek van Shalya hun geur; het boek van de vrouwen en het verhaal van het grashalmwapen geven de koele schaduw; het boek van de vrede is de grote vrucht, het boek van het paardenoffer het onsterfelijke sap, het boek van het verblijf in de ashram de grond waarin de boom staat, en het boek van de knotsen, dat de…

De eerste keer, in Het woord Jaya (hoofdstuk één, boek 1)

Waar het voorkomt

  1. Het woord JayaHoofdstuk één · boek 1
  2. Astika in het kortHoofdstuk drie · boek 1
  3. De slavendienstHoofdstuk vijf · boek 1
  4. De duimgrote rishi'sHoofdstuk vijf · boek 1
  5. De dode slangHoofdstuk zes · boek 1
  6. Er isHoofdstuk zeven · boek 1
  7. BlijfHoofdstuk zeven · boek 1
  8. Het meisje dat naar vis rookHoofdstuk acht · boek 1
  9. KachaHoofdstuk tien · boek 1
  10. De putHoofdstuk tien · boek 1
  11. Vijf gouden wagensHoofdstuk elf · boek 1
  12. De achtste zoonHoofdstuk twaalf · boek 1
  13. Het kind in het waterHoofdstuk veertien · boek 1
  14. Het hertHoofdstuk vijftien · boek 1
  15. De mantraHoofdstuk vijftien · boek 1
  16. Vijf zonenHoofdstuk zestien · boek 1
  17. De dochter uit het vuurHoofdstuk vijf · boek 2
  18. De koningenHoofdstuk zeven · boek 2
  19. De krokodillenHoofdstuk elf · boek 2
  20. De sarngaka'sHoofdstuk dertien · boek 2
  21. De vragen van NaradaHoofdstuk één · boek 3
  22. De zalen van de godenHoofdstuk één · boek 3
  23. De geboorte van JarasandhaHoofdstuk twee · boek 3
  24. Het mensenofferHoofdstuk drie · boek 3
  25. Dertien dagen en nachtenHoofdstuk drie · boek 3
  26. De wijdingHoofdstuk vier · boek 3
  27. Geen slavinHoofdstuk acht · boek 3
  28. Slangen op je nekHoofdstuk tien · boek 3
  29. De dijHoofdstuk dertien · boek 3
  30. Een houten popHoofdstuk twee · boek 4
  31. De boer en de regenHoofdstuk twee · boek 4
  32. Geen man meerHoofdstuk twee · boek 4
  33. De oogzalf en de naaldHoofdstuk twee · boek 4
  34. De hoeders van de wereldHoofdstuk vier · boek 4
  35. De moeder van mijn geslachtHoofdstuk vier · boek 4
  36. De gouden ganzenHoofdstuk zes · boek 4
  37. De lege grasmatHoofdstuk tien · boek 4
  38. Het offer van de armeHoofdstuk tien · boek 4
  39. De schoot van de aardeHoofdstuk tien · boek 4
  40. Het gezicht naar het oostenHoofdstuk elf · boek 4
  41. De gelofte van de omhelzingHoofdstuk dertien · boek 4
  42. Eén zoonHoofdstuk vijftien · boek 4
  43. Achtmaal kromHoofdstuk zestien · boek 4
  44. Twee haarlokkenHoofdstuk zestien · boek 4
  45. De grote jujubeHoofdstuk zeventien · boek 4
  46. Een tweede bergHoofdstuk achttien · boek 4
  47. Niet verderHoofdstuk negentien · boek 4
  48. De aanleidingHoofdstuk negentien · boek 4
  49. Het zesde deel van de dagHoofdstuk tweeëntwintig · boek 4
  50. Wie is een brahmaan?Hoofdstuk tweeëntwintig · boek 4