Begrip

brahmaan

Iemand uit de eerste van de vier standen, de stand van de priesters en de kenners van de Veda. Het meervoud is brahmanen. Zie de notitie Brahma, brahmaan, brahman.

Brahma, brahmaan, brahman

Deze drie woorden zijn in het Sanskriet verwant. In het verhaal staan ze voor drie verschillende dingen.

Brahma is een god: de Grootvader, die uit het oerei voortkwam en de schepselen voortbracht (hoofdstuk 1). Hij spreekt, geeft gunsten en bekrachtigt vloeken. Een brahmaan is een mens: iemand uit de eerste van de vier standen, de stand van de priesters en de kenners van de Veda. Het meervoud is brahmanen. Het brahman is geen persoon. Het is onzijdig en wordt met een kleine letter geschreven: de allerhoogste werkelijkheid, waarin de wijze ten slotte opgaat (hoofdstuk 1 en 11). Soms staan ze in één zin: 'Alleen een brahmaan die het brahman kent, mag een gift aannemen' (hoofdstuk 11).

Twee verwante woorden: een brahmarshi is een ziener van de hoogste, brahmaanse rang (hoofdstuk 15). Brahmacharya is de gelofte van onthouding die bij de leerjaren in de Veda hoort (hoofdstuk 12).

Brahma, brahmaan, brahman

Brahma is een god: de Grootvader, uit wie alles wat bestaat is voortgekomen (hoofdstuk 8 en 10). Hij geeft gunsten en beschikt: hij laat Vishvakarma Tilottama maken (hoofdstuk 10) en wijst de zieke Agni het Khandava-woud als voedsel aan (hoofdstuk 12). Een brahmaan is een mens: iemand uit de eerste van de vier standen, de stand van de priesters en de kenners van de Veda. Het meervoud is brahmanen. Het brahman is geen persoon. Het is onzijdig en wordt met een kleine letter geschreven: de allerhoogste werkelijkheid, waarop sommige rishi's hun meditatie richten (hoofdstuk 10).

Twee verwante woorden. Een brahmacharin leeft in onthouding, zoals een leerling van de Veda (hoofdstuk 10). Het brahmastra, het wapen van Brahma, en het Brahmashira zijn twee van de grote wapens van de goden; zie wapen van een god.

Zoals de boter in de wrongel is, de brahmaan onder de tweevoeters, het Aranyaka, de woudleer, onder de Veda's en de nectar onder de geneesmiddelen; zoals de zee de eerste is onder de wateren en de koe onder de viervoeters, zo is de Bharata onder de geschiedenissen.

De eerste keer, in Het woord Jaya (hoofdstuk één, boek 1)

Waar het voorkomt

Het woord JayaHoofdstuk één · boek 1
Vijf meren van bloedHoofdstuk één · boek 1
De oorringen van de koninginHoofdstuk twee · boek 1
Shaunaka neemt plaatsHoofdstuk drie · boek 1
De getuigeHoofdstuk drie · boek 1
Het halve levenHoofdstuk drie · boek 1
Astika in het kortHoofdstuk drie · boek 1
De weddenschapHoofdstuk vier · boek 1
De olifant en de schildpadHoofdstuk vijf · boek 1
De duimgrote rishi'sHoofdstuk vijf · boek 1
De raad van de slangenHoofdstuk zes · boek 1
De dode slangHoofdstuk zes · boek 1
Er isHoofdstuk zeven · boek 1
De man in de boomHoofdstuk zeven · boek 1
Het slangenofferHoofdstuk zeven · boek 1
BlijfHoofdstuk zeven · boek 1
Vyasa komtHoofdstuk acht · boek 1
Het meisje dat naar vis rookHoofdstuk acht · boek 1
De last van de aardeHoofdstuk acht · boek 1
De delen van de godenHoofdstuk acht · boek 1
ShakuntalaHoofdstuk negen · boek 1
BharataHoofdstuk negen · boek 1
KachaHoofdstuk tien · boek 1
De putHoofdstuk tien · boek 1
Het ashokabosHoofdstuk tien · boek 1
Indra's vraagHoofdstuk elf · boek 1
Vijf gouden wagensHoofdstuk elf · boek 1
Het huis van PuruHoofdstuk elf · boek 1
GangaHoofdstuk twaalf · boek 1
Het oudste kindHoofdstuk dertien · boek 1
Mandavya aan de paalHoofdstuk dertien · boek 1
Het kind in het waterHoofdstuk veertien · boek 1
Het hertHoofdstuk vijftien · boek 1
De schuldHoofdstuk vijftien · boek 1
De mantraHoofdstuk vijftien · boek 1
Kripa en KripiHoofdstuk één · boek 2
De ring in de putHoofdstuk één · boek 2
Het toernooiHoofdstuk twee · boek 2
De gurudakshinaHoofdstuk twee · boek 2
De jakhalsHoofdstuk drie · boek 2
EkachakraHoofdstuk vier · boek 2
De grassprietHoofdstuk vier · boek 2
De dochter uit het vuurHoofdstuk vijf · boek 2
Vijf keerHoofdstuk vijf · boek 2
De verbrande wagenHoofdstuk vijf · boek 2
Blijf, als je kuntHoofdstuk zes · boek 2
De smalle wegHoofdstuk zes · boek 2
Het vuur in het waterHoofdstuk zes · boek 2
Het vierde vuurHoofdstuk zes · boek 2
Tranen van vuurHoofdstuk zes · boek 2
De huispriesterHoofdstuk zes · boek 2
De boog en het doelHoofdstuk zeven · boek 2
Het schotHoofdstuk zeven · boek 2
De koningenHoofdstuk zeven · boek 2
Deel het samenHoofdstuk acht · boek 2
De wapensHoofdstuk acht · boek 2
Vier stemmenHoofdstuk acht · boek 2
Het geluk van de Kuru'sHoofdstuk negen · boek 2
TilottamaHoofdstuk tien · boek 2
De koeien van de brahmaanHoofdstuk tien · boek 2
De krokodillenHoofdstuk elf · boek 2
De gloeiende brahmaanHoofdstuk twaalf · boek 2
De sarngaka'sHoofdstuk dertien · boek 2